ΟΔΟΣ: Μια έμπρακτη απόδειξη ότι δεν έχουν ισοπεδωθεί όλα

ΟΔΟΣ 624 / 12.1.2012

Η αρχή του 2012, μετά την περίοδο των Χριστουγέννων-Πρωτοχρονιάς και τα τοπικά καρναβάλια, που αποτελούν εδώ και πολλά χρόνια το μοναδικό «δημιουργικό» γεγονός, όχι μόνο για τους κατοίκους της Καστοριάς αλλά και για τους ίδιους τους δημοτικούς της άρχοντες, αποκαλύπτει την κατάσταση που κυριαρχεί στην πόλη. Δεν είναι απλά η «μελαγχολία» που χαρακτηρίζει πάντα τέτοια εποχή την Καστοριά κάθε χρόνο, και μάλιστα σε μια στερεότυπη επανάληψη ώστε η κατάσταση να γίνεται ανεκτή με στωϊκότητα και να μη καταβάλλεται καμιά απολύτως προσπάθεια να πάψει πια ο υπόλοιπος Ιανουάριος να είναι μήνας μαζικής εσωστρέφειας και βυθιότητας.

Είναι ταυτόχρονα και η συνείδηση ότι η άχαρη πραγματικότητα της Καστοριάς μπορεί να κρύφτηκε κάτω από τα αινιγματικά καρναβάλια και πριν απ΄ αυτά τα δήθεν γραφικά, δήθεν «μοναδικά» Καστοριανά Χριστούγεννα, πίσω από το δήθεν χωριό του Άη Βασίλη -έξω μάλιστα από το οποίο- πάνω στο δημοτικό πεζοδρόμιο δηλαδή- ασυνείδητοι πετούσαν σωρούς από χιόνια και πάγους καθιστώντας επικίνδυνη την διέλευση των περαστικών. Ωστόσο το κρυφτούλι ήταν περιστασιακό, ενώ ήδη τέλειωσαν όλα αυτά.

Πάει τέλειωσε και η προσωρινή πνευματική έκλαμψη με τα αποκαλυπτήρια του σημαντικού γλυπτού που δώρισε στην Καστοριά η δημιουργός του Vassiliki, χάρη στην προσωπική της γνωριμία με την κ. Μερόπη Σωτηροπούλου-Μάγγελ, γεγονός που ίσως έκανε τους αρμόδιους να νομίσουν ότι είναι οι ίδιοι που πραγματοποιούν μεγάλο έργο. Έστω κι’ αν το γλυπτό τοποθετήθηκε σε ακατάλληλη θέση στο προπύλαιο του πάρκο Ποτ Πουρί, σε περιοχή που διασαλεύεται η πνευματικότητα της αεικίνητης μορφής του «Αρλεκίνου», η καλλιτεχνική αξία του γλυπτού είναι σημαντική.

ΜΠΕΣΣΗ ΜΙΧΑΗΛ: Η ανατροπή της κοινοτυπίας των (φ)αύλων

ΟΔΟΣ: 624 / 12.1.2012

«…ήταν πολλοί σαν αυτόν, όχι διεστραμμένοι ούτε σαδιστές, ήταν και είναι τρομερά και τρομακτικά φυσιολογικοί: Η κοινοτυπία του κακού…»

  Χάννα Άρεντ, «Ο Άιχμαν στην Ιερουσαλήμ» (υπότιτλος The banality of evil, 1963 )

Αν ήθελα να χαρακτηρίσω με οικονομία την αφόρητα όζουσα πολιτική πραγματικότητα των ημερών μας θα διάλεγα «η κυριαρχία των φαύλων των πολιτικών αυλών» . Όλοι καταλαβαίνουμε, εξοργιζόμαστε και ζητάμε την «κεφαλή επί πίνακι» των αποδεικνυομένων φαύλων πολιτικών ηγεσιών, που διαρκώς σκοτεινιάζουν με τη διαρκή αναποτελεσματικότητά τους, το πολιτικό τοπίο. Αν χρειαζόταν να δώσει κανείς άλλες εξηγήσεις θα μπορούσε γενικόλογα να προχωρήσει στον ισχυρισμό ότι όλοι, ηγέτες και αυλικοί «βλάπτουν το ίδιο την Συρία»-πολιτική… Είναι όμως έτσι;

Υποστηρίζω ότι οι σημερινοί «ηγέτες» της πολιτικής θα έπρεπε και μπορούσαν να αποδειχθούν καλύτεροι αν δεν τους περιέβαλε αυτός ο εσμός των εγκληματικά άχρηστων «συνεργατών-αυλικών». Πιστεύω, ότι ελάχιστοι άξιοι, με ουσιαστικά κι όχι κομματικά κριτήρια κι ανιδιοτέλεια, θα είχαν τη δυνατότητα να επηρεάσουν θετικά έναν ηγέτη στη σωστή κατεύθυνση: Πχ τον πρώην πρωθυπουργό Κ. Καραμανλή για την συνέχιση μιας σωστής προσπάθειας διάσωσης της χώρας, αντί για την αχαρακτήριστη φυγή μέσω εκλογών και την παράξενη σιωπή έκτοτε… Ή πόσο κέρδος θα είχαμε αν τον παραιτηθέντα πρωθυπουργό Γ. Παπανδρέου οι «φίλοι» είχαν συμβουλεύσει, ποιές πιθανά ολέθριες συνέπειες θα είχε η μιντιακή αυτομαστιγωτική απαξίωση της χώρας που κατέληξε στο αδιαπραγμάτευτο μνημόνιο, ή η τόσο καθυστερημένη πρότασή του για το άκαιρα επιπόλαιο δημοψήφισμα… Ή τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης για την περίεργη αρχική ολοσχερή άρνηση του «μνημονίου», αντί της απαίτησης συμμετοχής στη διαπραγμάτευση και την υπό εκβιαστική πίεση αποδοχή του με πολύ χειρότερους όρους οικονομικής φρίκης….

Οπωσδήποτε το «τί θα γινόταν αν…» είναι στη σφαίρα της μεταφυσικής αφού ήδη έγιναν όλα. Αλλά όλοι αυτοί οι σύμβουλοι, συνεργάτες φίλοι κι έμπιστοι που δεν πρόλαβαν καμμιά καταστροφική επίπτωση, μαζί με τον ηγέτη που τους διάλεξε κι εμπιστεύθηκε, τουλάχιστον μήπως θα ήταν έντιμο και πρέπον να αποχωρήσουν, αν όχι να τιμωρηθούν; Αντί γι΄ αυτό, έχουμε την παράδοξη εικόνα να διαγκωνίζονται θρασύτατα ποιός θα ηγηθεί της χώρας, παράταξης, κόμματος να μας… ξανασώσει χωρίς ίχνος μετάνοιας, ντροπής, περίσκεψης αλλά προ παντός χωρίς αίσθηση της παρανοϊκής πραγματικότητας. Και το σημαντικότερο, χωρίς ίχνος σχεδίου εκτός από την άχρηστη πολιτική τους επιβίωση μέσω της αποκρουστικά εκβιαστικής τρομοκρατίας για το τί θα συμβεί αν επιστρέψουμε στη δραχμή. Γνωρίζοντας ότι τίποτα πια, κανένα δάνειο και κανένα κούρεμα δεν εξασφαλίζεται από τους απρόθυμους δανειστές μας… Όσο για υποψία οράματος, απόλυτη σιωπή. Τα έργα τους, αυτή η παράδοξη αποδοχή μιας κυβερνητικής «τεχνοκρατικής» κακοφωνίας ως υποκαταστάτου πολιτικού θάρρους και ηγετικής δράσης, τα λέει όλα…

Κατηγορώ λοιπόν απερίφραστα, ότι αποτελούν τη μοιραία φαύλη αυλή των πολιτικών ηγετών, όλους εκείνους τους «έμπειρους» πολιτικούς που συμβούλεψαν, συμφώνησαν, αποδέχθηκαν ή και σιώπησαν, ενώ διαφωνούσαν -αναδρομικά πάντα- με θέσεις, ενέργειες, αποφάσεις ή παραλείψεις των «ηγετικών επιτελείων». Τους κατηγορώ ότι συνιστούν πια μια παρωχημένη κοινοτυπία της κάκιστης δυνατής ανυπαρξίας πολιτικής, με την οποία έχουν φέρει μια ολόκληρη χώρα (εκτός από τους ίδιους και τους δικούς τους) σε αναξιοπρεπή υποβάθμιση, όχι μόνο του βιοτικού αλλά και του υπαρξιακού επιπέδου. Τους κατηγορώ ότι δεν αντέχω να με προσβάλλουν, να με δυσφημούν, να με απομυζούν, να με καταδικάζουν σε κοινωνικό αργό θάνατο με τη παραίτηση από κάθε ελπίδα, όχι μόνο για μένα, για τα παιδιά μου, αλλά και για τα εγγόνια μου…

unicode

Κάποτε στην Καστοριά [στήλη]

Κάποτε στην Βιέννη

Αφορμή για το άρθρο αυτό ήταν μια πρόσκληση που λάβαμε ηλεκτρονικά από έναν Δυτικομακεδόνα Γουνοποιό που βρίσκεται πάνω από σαράντα χρόνια στην Βιέννη κρατώντας εκεί Θερμοπύλες, τόσο για το επάγγελμα που τον ανέδειξε, όσο και για τον Ελληνισμό της Βιέννης, που έχει γράψει λαμπρή ιστορία. Αρκεί να σκεφθεί κανείς την Οικογένεια Δούμπα η οποία ήταν από τους σημαντικότερους ευεργέτες της Βιέννης, για το βιογραφικό της οποίας διαβάζουμε στη εγκυκλοπαίδεια ‘’Βικιπαίδεια’’, τα ακόλουθα:
Ο Νικόλαος Δούμπας (Nikolaus Dumba, 24 Ιουλίου 1830 στη Βιέννη 23 Μαρτίου 1900 στη Βουδαπέστη) ήταν Έλληνο-αυστριακός, βλαχικής καταγωγής, ευεργέτής και επιχειρηματίας. Κατά τη διάρκεια της ζωής του πραγματοποίησε αρκετές δωρεές με κυριότερη αυτή της ανέγερσης του Μεγάρου Μουσικής της Βιέννης.

ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΔΑΟΥΤΟΠΟΥΛΟΥ: Μια πρότυπη γεωργοκτηνοτροφική επιχείρηση

Τη γνώρισα μέσα από τις σελίδες της «Πύλης Ανάπτυξης», ενός εξαιρετικού εντύπου που δυστυχώς έπεσε θέμα της οικονομικής δυσπραγίας που ζούμε, και από την πρώτη στιγμή θέλησα να τη γνωρίσω. Ήταν το πρότυπο για το οποίο μιλούσα στις διαλέξεις μου και ανέλυα στα άρθρα μου. Η μορφή της γεωργικής εκμετάλλευσης, όπως τη λένε οι συνάδελφοι Γεωργο-οικονομολόγοι, που προσιδιάζει στη μορφή της γεωργίας την οποία θα ήθελα να επικρατήσει στα επόμενα χρόνια και ακούει στο όνομα Αειφορική Γεωργία.
Μια γεωργία που μπορούμε να κάνουμε για πάντα. Μια γεωργία που θα μπορεί να μας εφοδιάζει με ασφαλή τρόφιμα, για εμάς και το περιβάλλον. Γιατί η σημερινή δεν είναι σε θέση να το κάνει. Έχει φθάσει στα όριά της. Σπαταλάει πολύτιμους πόρους. Εξαφανίζει πολύτιμους γενετικούς πόρους και υποθάλπει την υγεία μας και την υγεία των οικοσυστημάτων. Τα διατροφικά σκάνδαλα διαδέχονται το ένα το άλλο και μάλιστα σε χώρες που περηφανεύονται για την οργάνωσή τους και το επίπεδο ανάπτυξης (Ηνωμένο Βασίλειο, Βέλγιο, Γερμανία, κ.ά.).
Μια γνωριμία με έναν από τους δημιουργούς της στο τραπέζι των ομιλητών και διοργανωτών μιας  πολύ πετυχημένης ημερίδας για το Ιπποφαές στην Αιανή, επέσπευσε τη γνωριμία. Η σύντομη συζήτηση ενίσχυσε την ανάγκη της επίσκεψης και η ανοιχτή στάση του δημιουργού της να ακούσει και να δοκιμάσει νέες τεχνολογίες την επέσπευσε.

Β.Π. ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ: Ενήδονα αυτάρκεις και πένθιμα υπερσίγουροι

Διαβάζω διαγωνίως, μη αντέχοντας το απευθείας διάβασμα ή άκουσμά τους, ως εκ της αφορήτου κοινοτοπίας που τις δέρνει, διάφορες τοποθετήσεις εμφανών του τοπικού μας είναι, δημοσίων όντων και πολιτικών, επί το πλείστον μικροοργανισμών, περί των τοπικών, πολιτισμικών μας διαπραγμάτων, κι ένα αίσθημα ήπιας ναυτίας με περιέχει. («Καλά σου κάνει» θα πει αμέσως ο άξεστος αλλά γνήσιος και κάτω του μέσου όρου αισθητικής και πνευματικής στάθμης του χώρου μας, συμπολίτης).

Καθώς έρχεται η Κυβέρνηση Εθνικής Κατάθλιψης*

...Τίποτα δε γυρεύουμε να γίνει,
Εφτά χρόνια ζήσαμε ήσυχα,
Πετύχαμε να μη μας προσέχουν,
Ζώντας και ψευτοζώντας.
Είχαμε τυραννία και χλιδή,
Είχαμε φτώχεια και παραλυσία,
Είχαμε ακόμη κάποιες αδικίες.
Ωστόσο πηγαίναμε ζώντας,
Ζώντας και ψευτοζώντας.
Κάποτε μας λείπει το σιτάρι
Κάποτε έχουμε καλή σοδειά,
Τον ένα χρόνο έχουμε βροχές,
Τον άλλο χρόνο αναβροχιά,

ΒΑΣΙΛΗ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ: Ο άγνωστος σύντροφος του Ρήγα Φεραίου

Με υπέρτιτλο: «Οι θησαυροί της Γενναδείου Βιβλιοθήκης» και εισαγωγικό πρόθεμα «Η κλίμακα του Αγίου Ιωάννου του Συναΐτου», η ιστορία του ήρωα της επανάστασης του Ιωάννη Εμμανουήλ και η κυριαρχία του νεοαριστοτελισμού που σφράγισε ο κορυφαίος λόγιος Θεόφιλος Κορυδαλεύς είναι μερικά μόνο από τα νέα στοιχεία που φέρνουν στο φως σπάνια χειρόγραφα». Η εφημερίδα «Τα Νέα» της 13.10.11 στις σελ. «Ορίζοντες» καταχωρεί αναφορά του δημοσιογράφου Δ.Ν.Μ. σχετική με τον μεγάλο πλούτο χειρογράφων της Γενναδείου Βιβλιοθήκης που φέρνει στην επιφάνεια σε δοκίμιό της η Νόμα Δημ. Παπαδημητρίου. Μεταξύ αυτών και σπάνιο χειρόγραφο του Ιωάννη Εμμανουήλ στο οποίο εικονίζεται ο Ρήγας Βελετσινλής (Φεραίος) σε σχέδιο του συντρόφου του, που φέρνει στην επιφάνεια, στο δοκίμιο του τόμου, ο Γιάννης Κοκκώνας.

ΝΙΚΟΥ ΜΕΡΤΖΑΝΙΔΗ: Άτιτλο

Διάφανες είναι οι ψυχές
κι ο τοίχος αδιαπέραστος.
Ευάλωτες είναι οι ψυχές
κι οι λέξεις,
φωνές μετέωρες,
ούτε που πρόφτασαν
να ειπωθούν,
έμειναν εκεί μέσα,
ταξιδεύοντας σ ΄ ένα όνειρο
που έμεινε α… α… αταξίδευτο…

ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΥ ΟΡ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗ: Το Γόρδιον και ο Σαγγάριος

Σκέψεις για την υγεία και το κοινωνικό κράτος

ΟΔΟΣ 624 / 12.1.2012

Στη μνήμη του παππού μου Πέτρου Σιαπέρα,
που πολέμησε στο Σαγγάριο
και στην Αλμυρά έρημο

Ένα δημόσιο νοσοκομείο, στα πλαίσια της πολιτικής περιορισμού των εξόδων, αποφασίζει να αναθέσει την καθαριότητα των χώρων του σε ιδιωτική εταιρεία, ώστε κατ’ αυτό τον τρόπο να μη χρειάζεται καθαρίστριες, ως μόνιμο ή έκτακτο προσωπικό. Η διοίκηση που έλαβε την απόφαση, ευελπιστεί ότι η καθαριότητα κατ’ αυτό τον τρόπο θα στοιχίζει λιγότερο. Η πορεία του χρόνου και η εξέλιξη των γεγονότων αποδεικνύει πως το ποσό που καταβάλλεται στην ιδιωτική επιχείρηση είναι πολύ μεγαλύτερο από εκείνο που θα πληρωνόταν στις όσες -έστω και πλεονάζουσες- καθαρίστριες θα έπρεπε να προσλάβει το νοσοκομείο, ενώ το επίπεδο της καθαριότητας είναι αμφίβολο. Φήμες που βεβαίως ποτέ δε θα επιβεβαιωθούν, θέλουν δυο ή τρεις εταιρείες καθαρισμού να εναλλάσσονται στη συμμετοχή στις δημοπρασίες, κατόπιν προηγούμενης συνεννόησης και συνεργασίας, που παραβιάζει κάθε έννοια ανταγωνισμού. Παράλληλα, τα ιδιωτικά συνεργεία απαρτίζονται από αλλοδαπό συνήθως προσωπικό, κακοπληρωμένο σε ωρομίσθια βάση και συχνά ανασφάλιστο, που βεβαίως καμιά υπηρεσία δεν ελέγχει και δε θα ελέγξει ποτέ. Είναι οι νέες ευέλικτες συνθήκες εργασίες, που προϋπήρχαν βεβαίως, αλλά η συνταγή των δανειστών της χώρας επιβάλλει να επεκταθούν παντού. Ομοίως καμιά υπηρεσία και καμιά αρχή δε θα ελέγξει ποτέ τα οικονομικά όλων των εμπλεκόμενων. Οι φήμες απλά θα παραμένουν φήμες, συρρικνώνοντας ακόμη περισσότερο την εμπιστοσύνη των πολιτών στην ιδέα του κράτους και τους θεσμούς του.

Το παράδειγμα είναι βεβαίως τυχαίο και θα μπορούσε να συμπληρωθεί από δεκάδες παρόμοια, ώστε να ενισχυθεί η θέση και η σκέψη του γράφοντος. Εάν οι δημόσιες δαπάνες αυτής της χώρας, ύστερα από μια διετία υποτιθέμενης απόπειρας εξορθολογισμού και συμμαζέματος είχαν οδηγηθεί κάπου, σε μια αισθητή μείωση τους δηλαδή, τότε το παρόν κείμενο δε θα γραφόταν ποτέ κι ο συντάκτης του θα σιωπούσε, αναγνωρίζοντας με ειλικρίνεια το ορθόν του εγχειρήματος. Όμως οι δημόσιες δαπάνες αυξάνονται και βεβαίως αιτία δεν είναι μόνο το παραπάνω παράδειγμα και τα όμοια του.
Κι επειδή το παραπάνω παράδειγμα αγγίζει τον ευαίσθητο κλάδο της υγείας, πόσο εξωφρενικό ακούγεται ένας ασφαλισμένος να πληρώνει πολλάκις περισσότερα και να απολαμβάνει απείρως λιγότερα από εκείνα που θα απολάμβανε αν ήταν ασφαλισμένος σε οποιαδήποτε ιδιωτική ασφαλιστική εταιρεία, όπου βεβαίως θα κατέβαλε σαφώς λιγότερα ασφάλιστρα; Έχει ακουστεί πολλαχόθεν ότι σκοπίμως ευτελίζεται το ασφαλιστικό σύστημα και τα δημόσια υγειονομικά της χώρας, ώστε οι ασφαλισμένοι -εκείνοι που θα μπορούν βεβαίως- να στραφούν στις ιδιωτικές ασφάλειες. Μήπως τελικά είναι πράγματι έτσι; Μήπως κάποιοι μας οδηγούν συνειδητά σε μια κοινωνία πληβείων και αρχόντων;

Yasou Aida!

"Yasou Aida!" από την Neuköllner Oper σε συνεργασία με την "Όπερα των ζητιάνων" και το Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης.
Μουσική: "O patria mia" από την "Aida" του Verdi, (Leontyne Price/Georg Solti).

Το έργο επιχειρεί μια ενίσχυση των ελληνογερμανικών σχέσεων σε περίοδο οικονομικής και πολιτικής κρίσης, διαμέσου της αναφοράς σε ένα από τα εμβληματικά έργα της αποικιοκρατικής περιόδου της Ευρώπης, την Αΐντα του Βέρντι. Στην Αΐντα, ο ηγεμονικός, αποικιακός λόγος του ύστερου 19ου αιώνα (οι «πολιτισμένοι» Αιγύπτιοι κατακτητές και οι «βάρβαροι» Αιθίοπες κατακτημένοι...) βρίσκεται σε πλήρη εκδίπλωση, «φυσικοποιημένος», θα έλεγε κανείς, διαμέσου της προβολής του σε ένα μακρινό αφρικανικό παρελθόν.

Στην εποχή μας, αντίστοιχα, παρατηρούμε να νομιμοποιείται η λήψη σκληρών πολιτικών αποφάσεων που επηρεάζουν άμεσα τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων, διαμέσου της αναφοράς σε έναν, στην ουσία του, μετααποικιακό λόγο που βρίθει φαντασιακών αναπαραστάσεων (οι «εργατικοί» Βόρειοι και οι «τεμπέληδες» Νότιοι, οι «πειθαρχημένοι» Γερμανοί και οι «άσωτοι» Έλληνες...).

ΕΛΕΝΗΣ ΒΑΦΕΙΑΔΟΥ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ: Πλατεία Ντουλτσό: Μαρτύριο καστοριανού προύχοντα

Πρόσφατα μίλησα στο τηλέφωνο με έναν πολύ εύστοχο αρθρογράφο αυτής της εφημερίδας σχετικά με ιστορικά θέματα κοινού ενδιαφέροντος, που αφορούν πρόσωπα περασμένων εποχών της Καστοριάς. Λίγο πριν κλείσουμε την συνομιλία μου ανέφερε κάποια ακούσματα, που έχει από ανθρώπους της πόλης, σχετικά με την προέλευση της ονομασίας της γνωστής μας πλατείας του Ντολτσού.

Μαρτυρίες όμως, όπως μου έλεγε, διασώθηκαν μόνο προφορικές από στόμα σε στόμα δηλαδή και από γενεά σε γενεά. Δώσανε το όνομα στην πλατεία στη μνήμη κάποιου Καστοριανού άρχοντα, που ονομάζονταν Νουλτσός ή Ντουλτσός και ήταν ο πρώτος ήρωας επαναστάτης κατά της Τουρκικής καταπίεσης της σκλαβωμένης πατρίδας, κατά τα μέσα του 17ου αιώνα. Μετά από πολλά βασανιστήρια υπέστη μαρτυρικό θάνατο με απαγχονισμό στο μέρος , που είναι η πλατεία, και οι Τούρκοι για πολλές μέρες απαγόρευαν την ταφή του. Οι γυναίκες όμως της Καστοριάς φρόντιζαν κρυφά το νεκρό με αρώματα και άλλα μέσα για την προστασία του σώματος από την αναπόφευκτη φθορά και τις συνέπειές της.

ΧΡΥΣΟΥΛΑΣ ΠΑΤΡΩΝΟΥ ΠΑΠΑΤΕΡΠΟΥ: Η αποβολή

Το σχολικό κτήριο ήταν επιβλητικό και πανέμορφο. Το καμάρι της πόλης. Όχι βέβαια και του μαθητικού πληθυσμού, γιατί οι τεράστιες αίθουσες δεν ήταν δυνατόν να ζεσταθούν με τις ξυλόσομπες, και το κρύο έμπαινε από παντού.
Ούτε και ο σύλλογος διδασκόντων περνούσε καλύτερα. Οι μόνοι που το απολάμβαναν ήταν οι "μάγκες" μαθητές των μεγάλων τάξεων, που συχνά κατέφευγαν στα υπόγεια, και από τις χαραμάδες -τι χαραμάδες, αυλακιές ολόκληρες- στα πατώματα, βίγλιζαν προς τα επάνω, μπας και διακρίνουν τα απόκρυφα των εξεταζόμενων μαθητριών!
Ο σύλλογος διδασκόντων αποτελούνταν από μερικούς καθηγητές και πολύ λιγότερες καθηγήτριες. Το κλίμα γνωστό και συνηθισμένο. Απρόσιτοι οι διδάσκοντες, συνεσταλμένοι και φοβισμένοι οι διδασκόμενοι. Με εξαιρέσεις, όπως παντού άλλωστε, στον κανόνα.

Τέτοια εξαίρεση και ο φιλόλογος της ιστορίας μας. Νέος ακόμη, καταρτισμένος στο αντικείμενό του, ανοιχτός σε απορίες των μαθητών, είχε κερδίσει τη συμπάθεια όλου του μικρόκοσμου του οκτατάξιου γυμνασίου. Αυστηρός στην κρίση, αλλά δίκαιος, με οικογένεια ήδη, παιδιά στο δημοτικό, συχνά ερχόταν σε αντίθεση με την άκαμπτη στάση των συναδέλφων του απέναντι στις αταξίες των εφήβων.

Νέο Δ.Σ. στο μουσείο Μακεδονικού Αγώνα

[από την στήλη "Κάποτε στην Καστοριά"]

Η στήλη ασχολήθηκε αρκετές φορές με το Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα, θεωρώντας ότι είναι ένας ελάχιστος φόρος τιμής στους συμπατριώτες μας που δεν συμβιβάστηκαν, δεν φυγομάχησαν αλλά απεναντίας έδωσαν και την ζωή τους ακόμη, προκειμένου σήμερα η Μακεδονία να είναι Ελληνική και σε λίγο καιρό θα γιορτάσουμε τα 100 χρόνια από την απελευθέρωση της Καστοριάς.
Δυστυχώς αν και εκείνη την μέρα της απελευθέρωσης υπήρχαν φωτογραφικές μηχανές, μέσα στο πανδαιμόνιο της χαράς και της λύτρωσης μετά από 400 και πλέον χρόνια σκληρής σκλαβιάς, κανένας δεν απαθανάτισε τις μοναδικές και ανεπανάληπτες στιγμές εκείνες της απελευθέρωσης. Υπάρχουν φυσικά καταγραφές και αφηγήσεις αλλά δυστυχώς δεν υπάρχουν εικόνες. Ίσως η νέα τεχνολογία βασιζόμενη στις αφηγήσεις και τις παραπλήσιες φωτογραφίες ανθρώπων και τοπίων που υπάρχουν, να μπορέσει στο μέλλον να δημιουργήσει μια εικονική πραγματικότητα.

Το γιορτάζουν!

Σε εποχές μεγάλης οικονομικής κρίσης και αφαίμαξης, εντυπωσιάζει από μήνες τώρα, η συνήθεια των υπευθύνων της Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδος, που είναι μια δημόσια Τράπεζα, να φωταγωγεί έντονα σε καθημερινή βάση και καθ’ όλη την διάρκεια της νύχτας, το κατάστημα της στην πλατεία Δαβάκη της Καστοριάς, με τρόπο που θυμίζει παραμονές εθνικών επετείων και αδικαιολόγητη σπατάλη. Ή άφθονο χρήμα ρέει στο κατάστημα Καστοριάς της Τράπεζας αυτής, ή κάποιοι δεν έχουν πάρει είδηση ότι η κατάσταση έχει αλλάξει δραματικά.

Δημοσιεύθηκε στην ΟΔΟ στις 9 Φεβρουαρίου 2012, αρ. φύλλου 628

ΠΕΡΔΙΚΚΑ ΠΑΠΑΚΩΣΤΑ: Σχεδιασμός ανάπτυξης;

Αν βάλω τον εαυτό μου, λόγω σπουδών και εμπειρίας στους ειδικούς τεχνικούς, τα συμπεράσματά μου ξεχωρίζουν από αυτά των άλλων ειδικών (τεχνικών-οικονομολόγων), με τους οποίους φαίνεται ότι συμφωνούμε στο τεχνικό μέρος, γιατί τοποθετούν σε διαφορετικό οικονομικό πλαίσιο τον κλάδο της βιομηχανίας. Η δημιουργία βιομηχανικών κλάδων γι’ αυτούς είναι μόνο μια κερδοφόρα επένδυση κεφαλαίου, είτε από την ντόπια αστική (πιο σωστά πλούσια) τάξη και τα συγκροτήματα της οικονομικής της ολιγαρχίας, είτε από το ξένο  κεφάλαιο. Στο ξένο κεφάλαιο στηρίζουν τις περισσότερες ελπίδες τους. Εμείς οι αριστεροί, πιστεύουμε στην εσωτερική συσσώρευση, για να έχουμε δικιά μας βιομηχανία. Στους υπολογισμούς τους αν συμφέρει ή όχι να ιδρυθούν διάφοροι κλάδοι βιομηχανίας, οι τεχνικοί-πολιτικοί θεωρούν σαν βασικής σημασίας παράγοντα το χαμηλό μεροκάματο του Έλληνα βιομηχανικού εργάτη. Ακόμη η σκέψη τους είναι προσκολλημένη μεθοδολογικά πάνω στις αρχές της καπιταλιστικής οικονομίας κι ακόμα χειρότερα μέσα στις ιδιόμορφες συνθήκες μιας μονόπλευρα και στρεβλά αναπτυγμένης καπιταλιστικής οικονομίας, όπως είναι σήμερα η Ελληνική.

Ο χιονιάς του μέλλοντος

Για τους νεώτερους ο χιονιάς της περασμένης εβδομάδας ήταν πρωτόγνωρος ως εμπειρία. Μπορεί τα παλιότερα χρόνια, σε περασμένες δεκαετίες, τα πολλά χιόνια να ήταν συνηθισμένο φαινόμενο, αλλά τόσο πολύ χιόνι, είχε πράγματι πολλά χρόνια να πέσει στην Καστοριά. Σε συνδυασμό με την παγωμένη λίμνη, τους κλειστούς δρόμους και την γραφικότητα της Καστοριάς, προσέφερε ασφαλώς ιδανικό τοπίο χειμερινής ομορφιάς.
Προφανώς αυτό θαυμάζει το νεαρό άτομο της φωτογραφίας, έστω κι’ αν η αμφιβολία, η ανασφάλεια και τα ερωτηματικά για το μέλλον του τόπου, ήταν έντονα όσο ποτέ άλλοτε τις μέρες που ο χιονιάς ήλθε σαν παλιά στην Καστοριά.

Φωτό: Ολυμπία Σπύρογλου

Δημοσιεύθηκε στην ΟΔΟ στις 9 Φεβρουαρίου 2012, αρ. φύλλου 628

ΑΝΑΓΝΩΣΤΕΣ έγραψαν

Κύριε Διευθυντά,

Στό ὑπ᾽άριθ. 533 τῆς 11ης/3/2010 φύλλο τῆς έγκρίτου έφημερίδας σας δημοσιεύσατε ἕνα ἄρθρο μου, πού άναφέρονταν στήν πολιτική κατάσταση τῆς χώρας μας, μέ τίτλο «Πολιτικό κόστος καί ἄλλα τινά». Στό ἄρθρο αύτό ανέφερα, μεταξύ ἄλλων, ὅτι ἕνας άπό τούς τρόπους έξόδου τῆς χώρας μας άπό τήν οίκονομική, καί ὄχι μόνον, κρίση εἶναι καί ἡ έφαρμογή τῆς αίσυμνητείας.
Τήν άναφέρει ὁ Άριστοτέλης στά πολιτικά του (ΙΙΙ, 1285a31). Γρἀφει ότι στήν άρχαιότητα ὑπῆρχε καί ἕνα πολίτευμα, τό ὁποῖο καλεῖτο αίσυμνητεία. Τό πολίτευμα αύτό έφαρμόσθηκε σέ πολλές πόλεις στήν άρχαιότητα σέ περιπτώσεις άνωτέρας άνάγκης, σέ ἀνώμαλες έποχές, λόγω έξωτερικῶν ἤ έσωτερικῶν κινδύνων οἱ ὁποῖοι άπειλοῦσαν τήν κοινωνική συνοχή καί τήν έκδήλωση ταραχῶν. (Σέ τέτοια κατάσταση βρίσκεται δυστυχῶς σήμερα ἡ χώρα μας.)
Κατ᾽αύτήν έκλέγονταν, άπό τόν λαό, ἕνας κυβερνήτης, λεγόμενος αἰσυμνήτης, στόν ὁποῖο ἔδιναν έξουσία άπολύτου ἄρχοντος, τόσο νομοθετική ὅσο καί έκτελεστική, γιά ὁρισμένο χρόνο καί γιά νά έπιτελέσει ἕνα συγκεκριμένο ἔργο. Ἤταν, κατά τόν ΄Αριστοτέλη, ἕνας αίρετός μονάρχης, βασιλεύς, ἤ άλλοιῶς αίρετός τύραννος. Μετά τόν χρόνο, πού τοῦ ἔδιναν γιά νά έπιτελέσει τό ἔργο του ἔπαυε νά άσκεῖ τήν έξουσία τοῦ αίσυμνήτου.

ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Χ. ΤΕΡΙΑΚΗ: Στον σύλλογο Πολυτέκνων

Το κείμενο που ακολουθεί εκφωνήθηκε στην εκδήλωση του συλλόγου Πολυτέκνων Ν. Καστοριάς την 6η Ιανουαρίου 2012 για τη βράβευση νέων φοιτητών πολύτεκνων οικογενειών.

Με ιδιαίτερη ευχαρίστηση αποδέχθηκα την πρόσκληση για τη σημερινή ομιλία στην πρώτη του έτους εκδήλωση του Συλλόγου Πολυτέκνων Ν. Καστοριάς.
Όχι μόνο γιατί μού την απηύθυνε ο εκλεκτός Συνάδελφος και Πρόεδρος του Συλλόγου κ. Γεώργιος Γκίτσος, αλλά γιατί αισθάνομαι το χρέος να παραστώ μεταξύ σας, καθότι και η ίδια είμαι τέκνο πολύτεκνης οικογένειας.
Η σημερινή ομιλία λοιπόν αποτελεί φόρο τιμής στη μνήμη των γονέων μου, οι οποίοι έφεραν στον κόσμο και ανέθρεψαν πέντε παιδιά. Ταυτόχρονα όμως είναι και φόρος τιμής στους Συμπολίτες μου, οι οποίοι ανατρέφουν σήμερα τέκνα, από τα οποία τα περισσότερα έχω τη χαρά να γνωρίζω στο Σχολείο.

ΟΔΟΣ: Κοινωνική ευαισθησία;

Η ανακοίνωση ότι ο Δήμος Καστοριάς σχεδιάζει να εφαρμόσει, προφανώς σε συνεργασία με άλλους φορείς, το «κοινωνικό παντοπωλείο», διαθέτοντας τρόφιμα και αναλώσιμα νοικοκυριού ως ένδειξη κοινωνικής ευαισθησίας και έμπρακτη απόδειξη υποστήριξης κατοίκων και δημοτών της Καστοριάς που οικονομικά είναι ανήμποροι, ακούγεται καλή αλλά καθόλου πρωτότυπη ως ιδέα. Μιας και τις τελευταίες εβδομάδες έχουν βομβαρδίσει οι ειδήσεις ότι ανάλογα «παντοπωλεία» έχουν εμφανιστεί και ήδη λειτουργούν σε πλείστες πόλεις της χώρας.

Ωστόσο, υπάρχουν ενδείξεις, ότι και αυτή η καθόλου πρωτότυπη ιδέα, θα γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης από συγκεκριμένους παράγοντες του Δήμου Καστοριάς, που κάνουν τα πάντα για να πείσουν ότι είναι κι’ από πάνω ευεργέτες, οικτίρμονες και ελεήμονες, με ξένα λεφτά εννοείται.
Ένα είδος πρέσβεως, και πρέσβειρας της Unesco δηλαδή, έστω της καλής θελήσεως. Ενώ δεν είναι τίποτε απ’ όλα αυτά, και εκφράζονται ήδη φόβοι ότι και το κοινωνικό παντοπωλείο, θα χρησιμοποιηθεί ως προεκλογικό εφαλτήριο για την επόμενη 5 ετία δημοτικής περιόδου.
Αυτά απομένει να αποδειχθούν ή όχι από την πράξη. Ωστόσο τα έως στιγμής πεπραγμένα της μιας χρονιάς που πέρασε, δεν αφήνουν και πολλά περιθώρια για ελπίδες.